Od roku szkolnego 2027/2028 bezpłatne podpaski i tampony mają być dostępne w znacznie większej liczbie szkół w Irlandii. Placówki otrzymają coroczne dofinansowanie na ich zakup, aby uczniowie potrzebujący takich produktów mogli korzystać z nich podczas zajęć bez ponoszenia kosztów.
Które szkoły zostaną objęte programem?
Zgodnie z informacjami opublikowanymi 5 listopada 2026 roku minister edukacji Hildegarde Naughton ma ogłosić rozszerzenie programu na wszystkie kwalifikujące się placówki uczestniczące w irlandzkim systemie bezpłatnej edukacji.
Nowe rozwiązanie obejmie starsze klasy szkół podstawowych (primary schools), szkoły średnie (post-primary schools) oraz szkoły specjalne (special schools).
Te ostatnie są przeznaczone dla dzieci i młodzieży, które ze względu na niepełnosprawność lub szczególne potrzeby edukacyjne wymagają dodatkowego wsparcia.
Program będzie dotyczył szkół uczestniczących w finansowanym przez państwo systemie bezpłatnej edukacji. Nie oznacza to automatycznego objęcia wszystkich prywatnych placówek pobierających czesne.
Nie podano jeszcze dokładnego zakresu klas szkół podstawowych, które zostaną objęte nowymi zasadami.
Pierwszy etap programu obejmuje 101 szkół
W marcu 2026 roku w ramach programu DEIS Plus przewidziano €100 tys. na zapewnienie bezpłatnych produktów menstruacyjnych w roku szkolnym 2026/2027.
We wrześniu Departament Edukacji i Młodzieży ogłosił finansowanie dla 101 szkół w 13 hrabstwach, między innymi w Cork, Dublinie, Galway, Limerick i Donegal.
DEIS Plus to irlandzki program dodatkowego wsparcia dla placówek, w których uczy się szczególnie dużo dzieci zagrożonych trudnościami edukacyjnymi z powodu niekorzystnej sytuacji społecznej lub finansowej. Liczba 101 dotyczy szkół objętych finansowaniem produktów menstruacyjnych, a nie wszystkich placówek należących do DEIS Plus.
Wysokość dotacji ustalono na podstawie liczby uczniów, którzy ze względu na wiek mogli już rozpocząć miesiączkowanie. W szkołach podstawowych uwzględniono dzieci od czwartej klasy irlandzkiego systemu, czyli fourth class.
Była to metoda obliczania finansowania pierwszego etapu. Nie oznacza to, że identyczne kryterium będzie obowiązywało po rozszerzeniu programu.
Środki są przyznawane szkołom lub odpowiednim organom zarządzającym. W przypadku placówek podlegających Education and Training Boards (ETB), czyli regionalnym instytucjom zarządzającym częścią publicznych szkół, pieniądze trafiają do właściwego ETB.
Dlaczego uczniowie potrzebują takiego wsparcia?
Podczas przygotowywania programu Departament Edukacji i Młodzieży przeprowadził konsultacje z uczniami, nauczycielami i dyrektorami szkół. Uczestniczyło w nich między innymi 47 młodych osób w wieku od 12 do 19 lat.
Rozmowy zwróciły uwagę na problem ubóstwa menstruacyjnego, czyli sytuacji, w której niektórych rodzin nie stać na regularny zakup podpasek, tamponów lub innych produktów potrzebnych podczas miesiączki.
Uczniowie wskazywali również na trudności pojawiające się wtedy, gdy miesiączka rozpoczyna się niespodziewanie podczas pobytu w szkole. Brak odpowiednich produktów może powodować skrępowanie i utrudniać uczestnictwo w lekcjach.
Ważnym wnioskiem z konsultacji była potrzeba zapewnienia łatwego i dyskretnego dostępu do środków higienicznych, bez konieczności proszenia o nie nauczycieli czy wyjaśniania swojej sytuacji.
Wśród omawianych rozwiązań znalazło się umieszczanie produktów w szkolnych toaletach oraz innych łatwo dostępnych miejscach.
Jak będzie działać program od 2027 roku?
Szkoły mają otrzymywać coroczne dotacje z Departamentu Edukacji i Młodzieży na zapewnienie bezpłatnych produktów menstruacyjnych uczniom, którzy będą ich potrzebować podczas pobytu w placówce.
Nie będzie to dodatkowy zasiłek dla rodzin ani świadczenie pieniężne wypłacane rodzicom.
Przed rozpoczęciem rozszerzonego programu placówki mają otrzymać szczegółowe wytyczne dotyczące jego organizacji oraz sposobu udostępniania produktów.
Źródła i data weryfikacji
Źródła: Department of Education and Youth, RTÉ News, The Journal, Irish Examiner
Data weryfikacji: 5 listopada 2026
Zauważyłeś błąd? Napisz do redakcji: [email protected]
