Irlandzki rząd zmienia sposób finansowania mieszkań socjalnych. Od 2028 roku nie będą przyjmowane nowe wnioski o finansowanie zakupu gotowych domów i mieszkań w modelu „turnkey”. Samorządy i organizacje mieszkaniowe mają częściej realizować projekty przygotowane od początku na potrzeby mieszkalnictwa socjalnego.
Czym są zakupy typu „turnkey”?
„Turnkey acquisition”, czyli zakup gotowej nieruchomości, polega na tym, że samorząd lub organizacja mieszkaniowa kupuje od dewelopera nowy dom albo mieszkanie, gdy budowa już trwa lub została zakończona.
Z takiego rozwiązania korzystają między innymi Approved Housing Bodies (AHB), czyli zatwierdzone organizacje mieszkaniowe zapewniające m.in. lokale socjalne.
Ponieważ inwestycja jest już rozpoczęta lub ukończona, samorząd albo AHB ma ograniczony wpływ na rodzaj, wielkość czy układ powstających mieszkań.
Nowe wnioski tylko do końca 2027 roku
Samorządy i AHB będą mogły składać nowe wnioski o finansowanie zakupów typu turnkey do 31 grudnia 2027 roku.
Po tej dacie irlandzki resort mieszkalnictwa nie będzie przyjmował nowych propozycji do zatwierdzenia w tym modelu. Okres przejściowy ma umożliwić samorządom i organizacjom mieszkaniowym dostosowanie planowanych inwestycji.
Nie oznacza to jednak, że wszystkie wcześniej rozpoczęte transakcje muszą zostać zakończone do końca 2027 roku. Termin dotyczy składania nowych wniosków o finansowanie.
Większy nacisk na bezpośrednią budowę
Minister mieszkalnictwa James Browne chce, aby samorządy i organizacje mieszkaniowe częściej realizowały projekty przygotowane specjalnie z myślą o mieszkalnictwie socjalnym, zamiast kupować gotowe inwestycje.
Większą rolę ma odgrywać także Land Development Agency (LDA), czyli państwowa agencja zajmująca się rozwojem terenów i realizacją inwestycji mieszkaniowych.
Takie podejście ma pozwolić wcześniej określać, jakiego rodzaju mieszkania są potrzebne w danym miejscu, i odpowiednio planować ich budowę.
Rząd liczy na więcej domów dla prywatnych kupujących
James Browne argumentuje, że część nowych domów kupowanych przez samorządy i organizacje mieszkaniowe mogłaby w przeciwnym razie trafić do prywatnych nabywców.
Rząd zakłada, że ograniczenie zakupów typu turnkey pozostawi więcej nowych nieruchomości dostępnych na rynku prywatnym.
Nie przedstawiono jednak szacunków pokazujących, ile dodatkowych domów lub mieszkań może dzięki temu faktycznie pozostać dostępnych dla prywatnych kupujących.
Deweloperzy nadal będą uczestniczyć w projektach mieszkań socjalnych
Zmiana nie oznacza wykluczenia prywatnych deweloperów z realizacji mieszkań socjalnych.
Rząd chce jednak, aby byli angażowani na wcześniejszym etapie. Ma to pozwolić na takie przygotowanie inwestycji, aby od początku odpowiadała określonym potrzebom mieszkaniowym.
Nowe zasady nie kończą również wszystkich zakupów nieruchomości przez państwo lub samorządy. Zakupy z rynku wtórnego, czyli wcześniej użytkowanych domów i mieszkań, są prowadzone według odrębnych zasad.
Źródła i data weryfikacji
Źródła: gov.ie, The Journal, Oireachtas
Data weryfikacji: 21 października 2026
Zauważyłeś błąd? Napisz do redakcji: [email protected]
